Bramy

Projekt przewiduje budowę 4 bram.

Chaty o konstrukcji zrębowej

Opis konstrukcji: Wymiary obiektów: 3,5 na 6,5 m. sciany chat zrębowych, zwanych też wieńcowymi zbudowane są z poziomo i warstwowo ułożonych bali drewnianych, czyli płazów. Łączy się je w narożnikach za pomocą zacięć, w najprostszej formie „na obłap”, sięgających do połowy grzbietów belek. Ten sposób łączenia elementów w chatach zrębowych stwierdzono w trakcie prac wykopaliskowych w grodzie biskupińskim oraz wielu miastach – w warstwach wczesnosredniowiecznych np. Gdańsk, Opole, Wrocław, a także Wolin.

Pierwsza warstwa w konstrukcji tych chat – podwalina, spoczywa na dużych kamieniach bądź tzw. „peckach”, czyli drewnianych słupach (zazwyczaj dębowych) wbitych w ziemię, lub legarach bezposrednio ułożonych na ziemi. Na ostatniej warstwie zrębu opiera się konstrukcja dachu. Ilosć warstw zrębu zależna jest od grubosci użytych bali (10 – 20 cm) i wynosi od kilku do kilkunastu. Szpary między balami wypełnia się mieszaniną gliny, sieczki i krowiego łajna lub mchem. W chatach o konstrukcji zrębowej przewiduje się wykonanie dachów dwuspadowych krytych trzciną. Podłoga w chatach będzie klepiskiem glinianym, a w każdej z nich będzie wykonane miejsce na palenisko umieszczone w narożniku i oddzielone od reszty pomieszczenia kłodą. Elementem chat będzie również położona na ostatniej warstwie zrębu konstrukcja podłogi poddasza – o powierzchni połowy obrysu całego obiektu. Oba poziomy połączone będą drabiną wykonaną z jednego pnia, z wyciętymi zaciosami, pełniącymi rolę stopni.

Chata mincerza

Sposób aranżacji wnętrza: w tej chacie będzie się można zapoznać z poszczególnymi etapami produkcji monet. Będąsię tu znajdowały stemple mennicze, młotki, punce i rylce grawerskie do produkcji stempli, wagi, zamykana skrzynia na monety. Produkowane tu będą kopie wczesnosredniowiecznych monet polskich, pomorskich i skandynawskich. Każdy będzie mógł tu własnoręcznie wybić monetę.

Chata bursztynnika

Sposób aranżacji wnętrza: utworzenie warsztatu bursztynnika wymaga przedstawienia replik dawnych narzędzi niezbędnych do obróbki bursztynu: pilników, piłek, wierteł, dłutek oraz tokarki i wiertarki do wiercenia otworów w bursztynowych paciorkach i zawieszkach. Na podstawie badań archeologicznych można stwierdzić, iż „bursztynowe” rzemiosło było obok garncarstwa i rogownictwa najczęsciej spotykane.

Chata skórnika

Sposób aranżacji wnętrza: warsztat skórniczy będzie miejscem pracy szewca i kaletnika. Produkowane tu będą repliki oraz stylizacje wczesnosredniowiecznych butów (Wojtasik 1960), sakw, pasów, kaftanów oraz innych wyrobów skórzanych. Przedstawione tu będą różne gatunki skór, wyroby w różnych fazach produkcji oraz narzędzia do prac skórniczych: noże, igły, kopyta, szydła itp.

Chaty o konstrukcji plecionkowej

Opis konstrukcji: Chaty o konstrukcji plecionkowej scian mają wymiary 3 na 3,8 m. i dach dwuspadowy kryty trzciną. Konstrukcja plecionkowa scian oprócz międzysłupowej należy do najczęsciej stosowanych technik budowy domów we wczesnosredniowiecznym Wolinie. Niniejsze obiekty są próbą rekonstrukcji opartą na publikowanych wynikach badań wykopaliskowych z Wolina stan. 1 wykop 4 z warstwy IX tzw. dom F, datowany na drugą połowę XI wieku.

Konstrukcję nosną budynku stanowią sosnowe okrąglaki umieszczone w narożnikach obiektu, na których oparta jest bezposrednio konstrukcja dachu. Kształt budynku jest prostokątny z zaokrąglonymi narożnikami. Wypełnienie scian stanowi wiklina zaplatana wokół sosnowych słupów o srednicy 6 cm wbijanych w ziemię w odstępach od 16 do 35 cm oraz wokół narożników budynku. Cała powierzchnia scian, tak wewnątrz, jak i na zewnątrz budynku jest pokryta polepą wykonaną z gliny zmieszanej z sieczką i krowim łajnem. Podłoga wykonana jest w formie klepiska glinianego z umieszczonym centralnie paleniskiem.

Chata garncarza

Sposób aranżacji wnętrza: w chacie garncarza znajdować się będą wolne i szybkie koła garncarskie, na których będzie produkowana ceramika słowiańska różnych typów. Na scianach zostaną umieszczone półki do suszenia, na których znajdować się będą naczynia w różnych fazach produkcji – w trakcie suszenia i już wypalone. Znaleźć tu będzie można również wyryte w drewnie repliki wolińskich znaków garncarskich używane we wczesnym sredniowieczu oraz narzędzia do wykańczania i zdobienia ceramiki. W chacie znajdować się będzie również glina wydobyta ze złoża oraz glina już przygotowana do lepienia, a także domieszki niezbędne do nadania masie ceramicznej odpowiednich własciwosci. W obejsciu chaty, w otwartej skrzyni będzie zeskładowany większy zapas gliny do późniejszego wykorzystania.

Ze względów bezpieczeństwa piec garncarski będzie znajdował się w wiacie nr.1 oddalonej od zwartej zabudowy. W ramach warsztatów garncarskich każdy będzie mógł własnoręcznie spróbować wykonać replikę dawnej ceramiki.

Chata szklarza

Sposób aranżacji wnętrza: we wczesnym sredniowieczu ze szkła wykonywano między innymi: paciorki, bransolety, pierscionki i drobne naczynia. W chacie tej będzie umieszczony piec kopułowy do wytopu szkła oraz różne wyroby w kolejnych etapach produkcji, surowce do otrzymywania masy szklanej np.: piasek kwarcowy i soda, a także barwniki do szkła np.: tlenek żelaza.

Chata rogownika

Sposób aranżacji wnętrza: w obiekcie tym planuje się zorganizowanie warsztatów rogowniczych – jednej z najpopularniejszych wytwórczosci rzemieslniczych wczesnosredniowiecznego Wolina. Działalnoscią tego warsztatu będzie obróbka poroża oraz kosci zwierzęcych replikami narzędzi z epoki. Wytwarzane w ten sposób będą grzebienie, solniczki, szpile, igielniki okładziny i rękojesci noży oraz mieczy, klamry i zakończenia pasów, kosci do gry, groty i inne repliki oraz stylizacje wykonane na podstawie zabytków m.in. wolińskich.

Chaty o konstrukcji międzysłupowej z dachem dwuspadowym

Opis konstrukcji: Chaty o konstrukcji międzysłupowej scian o wymiarach 5 na 10 m z okrąglakami pomiędzy pionowymi słupami, dach dwuspadowy kryty trzciną. Domy te są rekonstrukcją obiektu opartego na wynikach badań wykopaliskowych na stan. 1 wykop 4 oraz przedwojennych badań na Rynku w Wolinie. W obiektach tych planuje się wykonanie podłogi w formie klepiska glinianego, co było najczęsciej stosowaną metodą w tego typu obiektach.

Palenisko zlokalizowane będzie przy scianie budynku, wykonane z gliny i kamieni dodatkowo otoczone ramą z brzozowych belek. Konstrukcja dachu oparta jest na scianach frontowych i szczytowych oraz na 10 pionowych słupach o srednicy 20 cm wykonanych z drewna sosnowego. Więźba dachowa wykonana zostanie metodą na sochę i slemię powiązana dodatkowo ze scianami frontowymi za pomocą 12 belek stanowiących element konstrukcyjny dachu. Dach zostanie pokryty strzechą trzcinową z kalenicą z wrzosu. Zarówno rzędy słupów pionowych o srednicy 10 cm konstrukcji scian jak i poziome okrąglaki o srednicy 10 cm zostaną wykonane z drewna sosnowego.



Chata skryby, warsztat introligatorski

Sposób aranżacji wnętrza: w chacie tej prezentowane będą wszystkie techniki pismiennicze znane we wczesnym sredniowieczu, z rejonów mających kontakty z Wolinem. Wnętrze domu podzielone będzie na poszczególne warsztaty, gdzie przygotowane będą stoły i ławy oraz potrzebne materiały do samodzielnych prób wykonania zapisu: pisanie stylusem na tabliczce woskowej, rylcem na korze brzozowej, wycinanie run w drewnie lub kosci a także pisanie piórem gęsim na pergaminie – atramentem wykonanym z tlenku żelaza, sadzy oraz galasówek jako garbnika. Skryba będzie prezentował różne rodzaje pisma oraz wykonywał miniatury i ozdobne inicjały, a introligator będzie zszywał, na replice szywadła, pergaminowe karty i oprawiał bloki ksiąg w deski i skórę.

Przygotowane tu będą także arkusze pergaminu, pigmenty, rulony kory brzozowej, płaskie kawałki drewna, tabliczki woskowe, kosci i inne niezbędne materiały i narzędzia

Kantor i magazyn kupiecki

Sposób aranżacji wnętrza: we wczesnym sredniowieczu Wolin był miastem słynącym z handlu dalekosiężnego, dlatego znajdowanych jest tak wiele zabytków pochodzących z różnych regionów Europy i ¶wiata. W chacie tej będzie można zobaczyć obok replik monet inne rodzaje płacideł, jak np.: grzywny srebrne i siekierkowate, płaciła miseczkowate, egzotyczne muszle, srebrne siekańce monet i ozdób.

Zgromadzone tu będą również repliki wag i odważników, a także, jak przystało na magazyn kupiecki, repliki wczesnosredniowiecznych towarów – rodzimych i z importu, które będzie można nabyć.

Chata jubilera

Sposób aranżacji wnętrza: będzie się tu można zapoznać z różnymi technikami złotniczymi, jak np.: granulacja, filigran, puncowanie, repusacja, odlewanie oraz wyplatanie z drutu. Na podstawie bogatych znalezisk archeologicznych z kręgu kultury słowiańskiej i skandynawskiej wykonywane będą repliki i stylizacje różnorodnej biżuterii.

Głównym elementem wyposażenia domu jubilera będzie małe palenisko z miechami oraz repliki narzędzi niezbęnych do obróbki i topienia metalu: tygle gliniane, formy odlewnicze, sztabki metalu, kowadła, młotki o zróżnicowanych kształtach oraz pilniki i punce. Wyposażenie będzie także obejmowało wyroby w kolejnych fazach wykonania.

Z pomocą jubilera będzie moża samemu spróbować swoich sił np. przy wyplataniu bransolety z drutu. Odlewanie większych przedmiotów będzie się odbywało w wiacie nr.3

Chata rybaka

Sposób aranżacji wnętrza: chata ta wraz z całym obejsciem będzie miała na celu przybliżenie tematu wczesnosredniowiecznego rybołówstwa. Na wyposażenie będą się składać repliki dawnego sprzętu rybackiego: sieci, pływaki, wiklinowe samołówki, ciężarki, haki oraz oscienie. Zaprezentowane tu będą także techniki łowienia oraz wiadomosci na temat łowionych w tamtych czasach gatunkach ryb.

W ramach warsztatów archeologii eksperymentalnej obok chaty rybaka wykonane zostaną 2 typy wędzarni: jamowa i kominowa.

Zbrojownia

Sposób aranżacji wnętrza: w zbrojowni zapoznać się będzie można z pełnym wyposażeniem wczesnosredniowiecznego woja. Prezentowane będzie uzbrojenie nie tylko słowiańskie, ale również wikińskie. Będzie można zaobserwować różnice w rynsztunku bogatego wodza i zwykłego woja. Zgromadzone tu będą elementy wyposażenia, jak np.: kolczugi, zbroje lamelowe, hełmy różnego typu, miecze, topory, włócznie, noże bojowe, tarcze oraz łuki i strzały. Każdy odwiedzający zbrojownię będzie mógł przeistoczyć się w prawdziwego woja przymierzając pełne wyposażenie.

Chaty o konstrukcji międzysłupowej z dachem dwuspadowym

Opis konstrukcji: Chaty o konstrukcji międzysłupowej scian o wymiarach 6 na 12 m z okrąglakami pomiędzy pionowymi słupami, dach dwuspadowy kryty trzciną. Domy te są rekonstrukcją obiektu opartego na wynikach badań wykopaliskowych na stan. 1 wykop 4 oraz przedwojennych badań na Rynku w Wolinie. Konstrukcja dachu oparta jest na scianach frontowych i szczytowych oraz na pionowych słupach o srednicy 20 cm wykonanych z drewna sosnowego. Więźba dachowa wykonana zostanie metodą na sochę i slemię powiązana dodatkowo ze scianami frontowymi za pomocą 12 belek stanowiących element konstrukcyjny dachu. Dach zostanie pokryty strzechą trzcinową z kalenicą z wrzosu. Zarówno rzędy słupów pionowych o srednicy 10 cm konstrukcji scian jak i poziome okrąglaki o srednicy 10 cm zostaną wykonane z drewna sosnowego.

Chata cieśli, snycerza i tokarza

Sposób aranżacji wnętrza: w warsztacie tym będzie się wykonywać szeroko rozumianą obróbkę drewna. Będzie on podzielony na trzy odrębne stanowiska:

- W warsztacie ciesielskim będzie się odbywać przygotowanie mniejszych elementów konstrukcji chat np.: sumikowo – łątkowej. Wykonane tu będą również wstępne prace przy produkcji mebli wykorzystywanych w aranżacji wystroju wszystkich chat: stoły, ławy, krzesła, zydle, łoża.

- Warsztat snycerski będzie przejmował wykańczanie mebli o wyższym standardzie: rzeźbione płaskorzeźby na oparciach krzeseł, ław itd. będą zaczerpnięte z wzorów historycznych.

- Dodatkowym elementem tej chaty będzie tokarnia, gdzie oprócz prac na tokarce smykowej, jak np.: talerze, miski, kubki itp., wiertarce ręcznej oraz balansowej będą wykonywane drewniane łyżki i dzieżki.

Chata będzie wyposażone w liczne narzędzia do obróbki drewna np.: ciosła, topory, dłuta, swidry, noże itd.

Chata – sala wykładowa

Sposób aranżacji wnętrza: ten dom, jako jeden z największych zostanie wykorzystany do prowadzenia wykładów i prelekcji na tematy związane z okresem wczesnego sredniowiecza. Będzie tu sprzęt do pokazów multimedialnych, takich jak: filmy, slajdy, muzyka, animacje komputerowe. Będą tu również ławy i stoły dla słuchaczy.

Chata – karczma

Sposób aranżacji wnętrza: chata będzie urz±dzona tak, jak mogła wygl±dać wczesno¶redniowieczna gospoda. Będ± tu ustawione ciosane, dębowe ławy i stoły. Będzie tu także duże palenisko z rusztem do pieczenia mięsa i blacha do podpłomyków. We wnętrzu będ± zgromadzone różne naczynia kuchenne: ceramiczne, drewniane i br±zowe, wszystkie wykonane na wzór oryginalnych naczyń wczesno¶redniowiecznych.

Potrawy podawane w karczmie będą przyrządzane wyłącznie z produktów znanych i spożywanych w tamtych czasach. Naczynia do podawania jedzenia i napojów będą także drewniane lub ceramiczne, a drewnianą łyżkę każdy będzie mógł zabrać ze sobą.

Chata – obsługa turystyczna

Sposób aranżacji wnętrza: chata będzie spełniała funkcję kasy biletowej, ale będzie się tu również znajdować biuro, mała ekspozycja historyczna i sklep, w którym każdy będzie mógł kupić pamiątkę związaną z historią wczesnego sredniowiecza oraz Centrum Słowian i Wikingów w Wolinie.


Chata – zaplecze sanitarne

Sposób aranżacji wnętrza: chata ta, zbudowana tak jak wszystkie pozostałe, według konstrukcji wczesnosredniowiecznej będzie miała nowoczesnie urządzone wnętrze z wyposażeniem sanitarnym dla gosci i zwiedzających: toalety, prysznic, umywalki (z możliwoscią korzystania przez osoby niepełnosprawne). Wydzieloną częsć będą zajmowały szatnia i zaplecze sanitarne dla pracowników.

Chaty o konstrukcji międzysłupowej z dachem czterospadowym

Opis konstrukcji: Chaty jednoizbowe o wymiarach 6 na 12 m o konstrukcji międzysłupowej scian z ciosanymi deskami pomiędzy pionowymi słupami, dach czterospadowy kryty w jednym przypadku trzciną, a w drugim gontem. Projekt rekonstrukcji tych obiektów oparty jest o znaleziska pochodzące z przedwojennych wykopalisk na Rynku w Wolinie, gdzie odkryto scianę domu o konstrukcji międzysłupowej długosci 15 m oraz scianę innego budynku o długosci 6,5 m oraz w oparciu o publikowane wyniki badań prowadzonych w Wolinie na stan. 1 wykop 4. W obiektach tych planuje się wykonanie podłóg z dranic, będących rekonstrukcją podłogi odkrytej podczas najnowszych badań wykopaliskowych w Wolinie stan. 4. W obiekcie 4.2 (warsztat ciesli, snycerza i tokarza) planowane jest palenisko zlokalizowane przy scianie budynku, wykonane z gliny i kamieni dodatkowo otoczone ramą wykonaną z brzozowych belek. Elementem konstrukcji scian są także odciągi (cztery w scianach frontowych i po trzy w scianach szczytowych). Konstrukcje odciągów są wzorowane na publikowanych odkryciach scian budynków międzysłupowych z Wolina stan. 1 wykop 4. sciany budynku tworzą szeregi słupów pionowych wbitych, co metr, gdzie co drugi słup stanowi element konstrukcyjny powiązany z odciągiem. Narożniki budynku są wzmocnione dodatkowo gęsto wbitymi jeden przy drugim pionowymi słupami na odcinku ok. 1 m każdej ze scian. Po jednej scianie frontowej i szczytowej budynku zostaną dodatkowo uszczelnione mchem oraz oblepione polepą wykonaną wg receptury stosowanej w skansenie w Düppel w Berlinie. Pozostałe sciany natomiast nie zostaną pokryte polepą w celu prezentacji techniki wykonania konstrukcji budynku. średnica słupów pionowych stosowanych do budowy scian wyniesie 8 i 10 cm. Oba rzędy słupów pionowych zostaną powiązane od góry poziomymi belkami dębowymi, na których zostaną ułożone poziome belki dębowe wiążące poprzecznie od góry sciany frontowe budynku. Słupy pionowe wykonane będą z drewna sosnowego, odciągi natomiast z dębiny. Poziome dranice o grubo¶ci 8 cm po obciosaniu wykonane zostaną z drewna dębowego. Konstrukcję nosną dachu stanowi± cztery pionowe słupy wykonano z drewna sosnowego wbite w osi podłużnej domu w odległosci co ok. 2 m (srednica słupów nosnych dachu wynosi 20 cm) oraz słupy pionowe scian budynku. Wszystkie wbite w ziemię słupy pionowe zostaną wstępnie zakonserwowane poprzez opalanie. Więźba dachowa wykonana jest również z drewna sosnowego. Wszystkie łączenia elementów drewnianych budynków zostaną wykonane za pomocą kołków drewnianych w razie potrzeby wzmacnianych dodatkowymi klinami. Dach zostanie wykonany z trzciny, wiązanej gałązkami wierzby, a kalenica z płatów darniny. Powyższy sposób wykonania kalenicy zastosowano także w skansenie archeologicznym w Ribe w Danii. Wszystkie odsłonięte (nie pokryte polepą) elementy drewniane budynku zostaną konserwowane dziegciem, co jest powszechnie stosowane w wielu skansenach archeologicznych (Düppel, Ribe, Torgelow, Karmoy, Foteviken).

Chaty o konstrukcji palisadowej

Opis konstrukcji: Chaty o konstrukcji palisadowej scian o wymiarach 5 na 6,5 m. dach czterospadowy kryty trzcin±. Domy o konstrukcji palisadowej scian zostały odkryte podczas badań przedwojennych na Rynku w Wolinie w warstwach III - V na stanowisku 1 wykop 4 w warstwach XVII b dodatkowej na 1 połowie 10 warstwy oraz na stan. 1 wykop 5 w warstwie XIX. W ramach tego projektu planuję się budowę czterech obiektów o konstrukcji palisadowej scian, będących jednoczesnie prezentacją dwóch możliwych sposobów rekonstrukcji scian (sciana zbudowana z samych dranic oraz sciana z dranic uchwyconych dodatkowo w odciągi umieszczone w górnej częsci sciany). Projekt niniejszych budynków oparty jest o znalezisko pochodzące z wykopalisk archeologicznych w Wolinie na stan. 4 wykop 1, na którym odkryto pozostało¶ci pochodzących z początku X wieku trzech domów, w tym jeden w całosci odsłonięty, związany najprawdopodobniej z osadnictwem fryzyjskim. Budynek ten ma wymiary 5 na 6 m o palisadowej konstrukcji scian wykonanych z dębowych dranic. W budynku planuje się odtworzenie fragmentu podłogi tego domu, która posiadała konstrukcję plecionkową. W analogiczny sposób zrekonstruowany został dom wzniesiony w skansenie Berlin - Düppel w Niemczech.

Chata - warsztat tkacki i farbiarski

Sposób aranżacji wnętrza: chata będzie podzielona na dwie części – tkacką i farbiarską.

Warsztat tkacki praktycznie stanowił wyposażenie prawie każdego gospodarstwa domowego. Świadczą o tym licznie występujące przęsliki w warstwach archeologicznych. Przędzenie i tkanie wykonywane były w czasie wolnym od innych zajęć, czyli najczęsciej zimą.

W skład warsztatu przędzalniczego i tkackiego będą wchodzić: owcze runo oraz narzędzia do gręplowania, wiązki lnu oraz grzebienie do jego czesania, wrzeciona z przęslikami, gotowe przędze lniane i wełniane, krosna pionowe, „bardki” oraz tabliczki tkackie.

Izba farbiarska: zioła służące do farbowania oraz ufarbowane próbki przędzy lnianej i wełnianej oraz tkanin. Przygotowane tu będzie palenisko a także wszystkie niezbędne naczynia do mieszania barwnych wyciągów z roslin, farbowania oraz rozwieszone będą sznury do suszenia zabarwionych przędz i tkanin.

Chata brązownika

Sposób aranżacji wnętrza: Podobnie jak w chacie jubilera będą tu zgromadzone narzędzia do precyzyjnej obróbki i odlewania metalu. Ale także będzie się można zapoznać z metodą odlewania na wosk tracony. Prezentowane będą gotowe produkty (repliki i stylizacje zabytków) oraz poszczególne fazy ich produkcji. Wyrabiane tu będą również brązowe kotły i misy. Proponuje się, aby w tej chacie każdy zwiedzający mógł wykonać samodzielnie formę i odlać drobny przedmiot z cyny (metal ten ma niższą temperaturę topienia).

Odlewanie większych przedmiotów będzie się obywało w wiacie nr.2

Chata mieszkalna

Sposób aranżacji wnętrza: wnętrze tej chaty będzie próbą odtworzenia pomieszczenia mieszkalnego wraz z wyposażeniem. Będą tu zgromadzone meble: szerokie ławy do spania przykryte skórami, drewniane skrzynie z ubraniami i obuwiem, wiklinowa kołyska dla dziecka, repliki zabawek a także sprzęty codziennego użytku jak kociołek, naczynia gliniane, łyżki, czerpaki i in. W rogu chaty będzie znajdować się palenisko do gotowania potraw.

Chata zielarzy

Sposób aranżacji wnętrza: ok. 1000 lat temu wiedza na temat zielarstwa była bardzo bogata. Zastosowanie ziół w życiu codziennym było powszechne, a swiadczą o tym między innymi wykopaliska archeologiczne w Wolinie gdzie znaleziono kilkadziesiąt gatunków roslin w warstwach z tamtych czasów. W chacie będą suszyły się pęki różnorodnych ziół. W naczyniach będą znajdowały się nasiona a w garnkach parzyć się będzie wywary ziołowe, których każdy będzie mógł spróbować.

Chata – warsztat szczytniczy i produkcji łuków

Sposób aranżacji wnętrza: w chacie utworzony zostanie warsztat szczytniczy zajmujący się produkcją replik wczesnosredniowiecznych tarcz. We wnętrzu znajdować się będą półfabrykaty do produkcji tarcz: drewniane klepki, surowa skóra, umba, imacze, nity, skórzane pasy. Drugim warsztatem planowanym w tej chacie będzie produkcja dawnych łuków. Będą tu zgromadzone narzędzia do obróbki drewna, łuki w kolejnych etapach produkcji oraz stojaki do naciągania i stanowisko do skręcania cięciw.

Chaty o konstrukcji sumikowo – łątkowej

Opis konstrukcji: Chaty o konstrukcji sumikowo - łątkowej scian o wymiarach 4,5 na 8 m, dach dwuspadowy kryty trzciną. Budynki te mają być rekonstrukcją obiektu odkrytego podczas wykopalisk archeologicznych w Wolinie na stan. 1 wykop 6. Rekonstrukcja zostanie oparta na publikowanych wynikach badań oraz wstępnej rekonstrukcji rysunkowej tego obiektu opublikowanej w literaturze naukowej. Elementy konstrukcji scian budynków zostaną w całosci wykonane z drewna dębowego. Podłogi będą wykonane z dębowych dranic lub polepy.

Chata owczarza i warsztat produkcji filcu

Sposób aranżacji wnętrza: będzie to chata hodowcy owiec – rasa: owca wrzosówka. Obok budynku mieszkalnego znajdować się będzie wiata oraz zagroda dla małego stada tych zwierz±t. We wnętrzu chaty będą zgromadzone owcze skóry, runo, narzędzia do gręplowania oraz stanowisko do produkcji filcu. Będzie tu również palenisko oraz naczynia do gotowania wody koniecznej w procesie filcowania runa.

Chata – warsztat wikliniarski

Sposób aranżacji wnętrza: kosze, naczynia zasobowe, klatki dla zwierząt, miary nasypne, samołówki, ogrodzenia a nawet elementy konstrukcji całych chat były we wczesnym sredniowieczu wyplatane z wikliny. Była ona najpopularniejszym materiałem plecionkarskich ale również często używano korzeni drzew iglastych oraz słomy. Oprócz warsztatu plecionkarskiego ekspozycję wnętrza będą tworzyć materiały i półprodukty w różnych fazach wykonania oraz gotowe wyroby, jak np.: replika kołyski znalezionej w Wolinie.

Chata bednarza i kołodzieja

Sposób aranżacji wnętrza: naczynia kuchenne, gospodarcze i zasobowe wykonane z klepek są dosć częste w wykopaliskach archeologicznych. Od mis poprzez cebrzyki i wiaderka, aż po beczki i balie, to wszystko można wykonać z klepek stosując obręcze metalowe lub drewniane. W warsztacie bednarskim będzie można zobaczyć wszystkie etapy prac nad takimi wyrobami oraz gotowe przedmioty. Elementem wyposażenia będą tzw. kozły, osniki, strugi oraz inne specjalistyczne narzędzia niezbędne przy wytwarzaniu klepek.

Druga częsć chaty zajmowana będzie przez warsztat kołodzieja. Produkowane tu będą dwa rodzaje kół – szprychowe i pełne – oba wykonane wyłącznie z drewna. Prezentowane będą gotowe koła i poszczególne fazy ich wytwarzania a także wszelkie potrzebne narzędzia wykonane na wzór historycznych: swidry, topory, ciosła i in.

Chata gospodarza – rolnika

Sposób aranżacji wnętrza: w chacie będą się znajdować zapasy różnych zbóż i innych roslin uprawianych w czasach wczesnego sredniowiecza np.: pszenicy, jęczmienia, żyta, owsa, prosa, soczewicy, bobu, grochu, siemienia lnianego. Przechowywane będą one w naczyniach zasobowych oraz workach. We wnętrzu tym będą też ustawione kopie dawnych żaren rotacyjnych, stępy oraz prasy do tłoczenia oleju. Pokazane będą obok ziaren zbóż wyprodukowane z nich kasze i mąka. Poustawiane tu będą również repliki narzędzi rolniczych: socha i brony, motyki i łopaty oraz drewniane widły i grabie. Na podgrodziu znajdować się będzie ogród, w którym uprawiane będą zioła, zboża i inne rosliny wykorzystywane ok.1000 lat temu.

Chata myśliwego

Sposób aranżacji wnętrza: we wnętrzu chaty mysliwego będą zgromadzone skóry dzikich zwierząt, na które polowano ok. 1000 lat temu np.: jeleń, żubr, dzik, sarna, wilk oraz inne trofea jak poroża i kły. Będą się tam znajdowała też broń do polowań – łuki, strzały z różnymi typami grotów oraz włócznie – a także pułapki na małe zwierzęta futerkowe. Chata mysliwego musi być umieszczona przy wale z palisadą tak, aby przewidziane stanowiska do strzelania z łuku i rzutu włóczni± zapewniały maksimum bezpieczeństwa.

Chata garbarza i pergaminnika

Sposób aranżacji wnętrza: chata garbarza ze względu na specyficzny charakter jego zajęcia znajdować się musi na uboczu. W jej obejsciu będą wykopane doły do wapnienia i dębienia skór oraz kozły garbarskie pomocne przy usuwaniu resztek siersci i tłuszczu. Wewnątrz chaty będą ustawione ramy do napinania skór i pergaminów oraz niezbędne narzędzia: noże, skrobaki, haki i kleszcze do wyciągania i przewracania skór. przedstawione tu będą też różne gatunki skór licowych np.: twarde skóry podeszwowe (krupony) lub miękkie skóry do produkcji sakw, kaftanów lub obuwia (juchty). Wykorzystywane będą skóry kozie, owcze i wołowe.

Warsztat garbarski będzie połączony z pracownią pergaminnika ze względu na podobieństwo tych zawodów – warsztatu mokrego. We wczesnym sredniowieczu pergamin wykonywano ze skór jagniąt, cieląt lub koźląt a głównie stosowany był jako materiał pismienniczy na dokumenty i księgi.

Wiaty o konstrukcji słupowej z dachem dwuspadowym

Opis konstrukcji: Wymiary obiektów 4 na 3m. Dwuspadowe zadaszenie pokryte darnią będzie wsparte na 4 lub 6 dębowych słupach. Konstrukcja dachu będzie wykonana z dębowych dranic zabezpieczonych dziegciem, na których będą ułożone pasma kory brzozowej pokryte darnią.

Wiata – warsztat garncarski

Znajdować się tu będzie piec do wypału ceramiki, zapas suchego drewna, płaskie kamienie oraz glina do zamurowywania otworu w piecu, przez który wkładana będzie wysuszona ceramika. W koło będą zgromadzone wypalone garnki oraz fragmenty naczyń popękanych podczas wypału.

Wiata – warsztat odlewniczy

Wiata ta będzie wspólnym warsztatem jubilera i brązownika dla prac wymagających stopienia większej ilosci metalu. Będzie tu palenisko z miechami do topienia metalu i wyżarzania kutych półproduktów, a także gliniane tygle, kleszcze, formy i repliki innych niezbędnych narzędzi oraz węgiel drzewny.

Wiata – warsztat kowalski

Najważniejszym elementem warsztatu kowala jest palenisko z miechem oraz niezbędne narzędzia: kowadła, kleszcze, młotki, przecinaki i in. Będą to repliki zabytków archeologicznych. Zgromadzone także będą tu gotowe wyroby kowalskie, jak np.: krzesiwa, noże, narzędzia do obróbki drewna itp., oraz wyroby w różnych fazach produkcji, jak również potrzebne materiały: sztaby żelaza, węgiel drzewny, ceber z wodą oraz drewniana skrzynia z piaskiem.

Wiata – piec chlebowy

Będzie tu gliniany piec do pieczenia chleba – podpłomyków, zamykany drewnianą zastawą. Dodatkowym elementem będzie stół do przygotowywania ciasta, łopata do wkładania go do pieca oraz narzędzia do wygarniania żaru i czyszczenia wnętrza pieca, a także zapas suchego drewna.

Wiata – warsztat ciesielski

Pod tą wiatą ciesla będzie miał warsztat, w którym będzie mógł wykonywać prace nad dużymi, ciężkimi elementami niemieszczącymi się w chacie, jak np.: belki konstrukcyjne chat zrębowych, dranice do budowy dróg, materiał do budowy palisady itd. Zgromadzone tu będą także repliki narzędzi: cioseł, toporów, swidrów, pił itp.

Świątynia

Budynki wchodzące w skład kompleksu swiątynnego (projekt w następnym etapie realizacji)

Wały obronne z palisadą

Łączna długosć wałów z palisadą wraz z bramami wyniesie 305 m. Przewiduje się budowę różnego rodzaju umocnień obronnych, z czego wał palisadowy będzie realizowany w pierwszej kolejnosci. Wykonany będzie z przepołowionych drzew z czopami u dołu do osadzenia ich w poziomo położonych dębowych ramach z otworami. Są one umocowane w wale ziemnym, na którym od strony wewnętrznej biegnie wymoszczony dranicami podest. Wał od strony wewnętrznej wzmocniony jest dodatkowo plecionką. Wszystkie elementy drewnianej konstrukcji zostaną wykonane poprzez rozłupanie klinami dębów. Tego typu konstrukcję umocnień wałów grodu zbudowano w Wolinie na samym początku X wieku. Oryginalnie zachowane fragmenty powyższego typu budowy palisady są prezentowane na wystawie w Muzeum Regionalny w Wolinie.

Nabrzeże portowe

Nabrzeże portowe o łącznej długo¶ci 142m ma być rekonstrukcją dwóch typów nabrzeży portowych odkrytych podczas wykopaliskowych badań archeologicznych w Wolinie opublikowanych w literaturze naukowej, a mianowicie nabrzeża charakterystycznego dla miejskiej zabudowy miasta Wolina, jakie odkryto w Wolinie na stan. 1 wykop 8 oraz nabrzeża dzielnicy rybackiego przedmiescia, które odkryto podczas wykopalisk archeologicznych w Wolinie na Wzgórzu Wisielców stan. 10 od strony rzeki Dziwny. Pierwszy typ nabrzeża został zbudowany z dębowych dranic wbitych w dno rzeki wzmocnionych dodatkowo dębowymi odciągami. Druga natomiast forma nabrzeża to scianki wykonane z plecionki zaplątanej wokół dębowych kołków. Pomiędzy ścianami plecionek umocnionych kłodami drewna i gliną oraz faszyną wystąpiła drewniana droga. W oparciu o daty uzyskane dzięki metodzie dendrochronologicznej (czyli określaniu dat w oparciu o roczne przyrosty słojów drzew) wiadomo dziś, że pierwszy typ nabrzeża zbudowano w Wolinie w roku 896, drugi natomiast w latach 956/960. Powyższe nabrzeża maj± spełnić także funkcje przystani dla replik wczesnośredniowiecznych łodzi słowiańskich i skandynawskich, a także dłubanek.

Wieżyczka

Drewniana wieżyczka nad przyczółkiem mostu (projekt w następnym etapie realizacji)

Drogi

W ramach projektu planuje się budowę dróg z dębowych dranic, będących rekonstrukcją tego typu znalezisk z Wolina. Szerokość dróg 4m, łączna długość 535m.

Kamienie runiczne 

Pomimo, iż w Wolinie nie znaleziono żadnego kamienia runicznego, a jedynie małą deseczkę z wyrytymi kilkoma runami, zdecydowaliśmy się w ten sposób nawiązać do skandynawskich wątków z historii Wolina. Runy tworzyły alfabet zwany futhark, od nazw pierwszych sześciu liter. Uważano, że miały one moc magiczną, dlatego także poszczególnym runom przypisywano znaczenia całych słów jak np.: bóg, majątek czy choćby krowa. Ryto je w miejscach ważnych, ale też na cenionych przedmiotach. Przy użyciu run wróżono sobie przyszłość. Chęć upamiętnienia postaci mężnych wojowników, przyjaciół, a także wielkich czynów i wydarzeń była najczęstszą motywacją stawiania kamieni runicznych.

Duży kamień runiczny (kamień poświęcony jest Świętosławie)

Była ona córką polskiego księcia Mieszka I oraz siostrą pierwszego polskiego króla Bolesława Chrobrego. W skandynawskich sagach nazywana jest ona Sygryda Storrada, czyli Dumna. Była ona najpierw żoną króla szwedzkiego Eryka Segersäll, któremu urodziła syna i przyszłego króla Olafa Skötkonunga. Po śmierci Eryka poślubiła króla Danii Swena Widłobrodego, syna Haralda Gormssona zwanego Sinozębym, który jak już wspominaliśmy zmarł w Wolinie. Z tego związku narodził się Kanut zwany Wielkim, przyszły król Danii, Anglii i Norwegii. Smok umieszczony centralnie jest nawiązaniem do motywów sztuki skandynawskiej. Ten kamień waży ok. 16 ton i w czasie jednego z Festiwali Wikingów ponad 100 mężnych Słowian i wikingów próbowało ustawić go w pionie na górce, ale niestety po festiwalu musiał przyjechać dźwig i dokonać dzieła.

Kamień runiczny przy rzece

Ten kamień poświęcony jest norweskiemu królowi Olafowi Trygwasonowi, który przez 3 lata mieszkał w Jomsborgu. O tym wydarzeniu napisano w „Kronice Królów Norwegii”. Ponoć Olaf poślubił wtedy Geirę, jedną z córek słowiańskiego króla Buryslawa, utożsamianego z pierwszym polskim królem Bolesławem Chrobrym. O tym wydarzeniu jednak nie ma wzmianek w innych źródłach, więc historycy sceptycznie podchodzą do tej informacji. Krzyż umieszczony na kamieniu jest symbolem nowej wiary chrześcijańskiej, którą szerzył Olaf.